Coronavirus | Ik (ondernemer) kan niet meer leveren, wat nu?

Manana Hulstein 17 maart 2020 door Mañana Hulstein-den Hartog

Door het coronavirus zijn er voor ondernemers veel vraagstukken en helaas ook problemen bijgekomen. Want veel ondernemers kunnen, door alle gevolgen van het coronavirus, hun verplichting tot het leveren van diensten en/of zaken niet nakomen. Maar er is wel een contract met de afnemer voor levering gesloten. Wat nu?

Dan kan de vraag aan de orde komen of sprake is van ‘overmacht’. Dit is een juridisch begrip, wat betekent dat je te maken hebt met een ‘niet-toerekenbare onmogelijkheid’ van de ondernemer om afspraken na te komen. In geval van overmacht kan door de afnemer in principe geen nakoming of schadevergoeding worden gevorderd van de ondernemer. Wel kan zowel de ondernemer als de afnemer de overeenkomst in dat geval ontbinden, maar dan dus zonder schadevergoeding verschuldigd te zijn aan of te kunnen vorderen van de andere partij.

In een gesloten overeenkomst kan het begrip ‘overmacht’ worden beperkt, bijvoorbeeld doordat bepaalde garanties zijn opgenomen, dan wel uitgebreid, bijvoorbeeld doordat in de overeenkomst en/of in de algemene voorwaarden van de ondernemer is vermeld wat in ieder geval onder ‘overmacht’ wordt verstaan. Staat daarover niets in de overeenkomst en/of de algemene voorwaarden, dan moet de wet daarvoor worden geraadpleegd. In de wet is inzake overmacht bepaald dat een tekortkoming niet aan de schuldenaar (in dit geval de ondernemer) kan worden toegerekend, indien zij niet is te wijten aan zijn schuld en ook niet op grond van de wet, een rechtshandeling (de overeenkomst) of in het verkeer geldende opvattingen voor zijn rekening komt. Dit zal dan in de betreffende situatie moeten worden beoordeeld aan de hand van de feiten en de omstandigheden van het geval en eventueel aan de hand van jurisprudentie (eerdere uitspraken van gerechtelijke instanties).

 Je treft vaak in algemene voorwaarden aan dat ingeval van overmacht de overeenkomst naar de keuze van de ondernemer ofwel door hem kan worden ontbonden, ofwel de uitvoering daarvan door hem kan worden opgeschort (uitgesteld) totdat de overmacht situatie heeft opgehouden te bestaan. Vaak is daarbij ook bepaald dat, pas indien de overmacht periode langer duurt dan bijvoorbeeld dertig of zestig dagen, ook de afnemer bevoegd is de overeenkomst - gedeeltelijk (voor de toekomst) - te ontbinden, waarbij de ondernemer dan wel het recht heeft voor de al verrichte levering van diensten en/of zaken een factuur te sturen. Op deze wijze is geregeld dat de ondernemer ingeval van overmacht naar zijn keuze ofwel direct de overeenkomst ontbindt, ofwel de uitvoering daarvan uitstelt en is vervolgens afgesproken ‘hoe lang de overmacht situatie mag duren’ voordat ook de afnemer de overeenkomst mag ontbinden.

 In dit soort situaties is het dus van belang dat de ondernemer de door hem gesloten overeenkomst en eventueel gehanteerde algemene voorwaarden doorneemt om te weten welke regeling daarin met de afnemer is afgesproken in geval van overmacht en de gevolgen daarvan. Zo kan je als ondernemer deze regeling op de juiste wijze toepassen. Mocht daarin in de overeenkomst en/of de algemene voorwaarden niet of niet volledig zijn voorzien, dan adviseren wij dit voor de toekomst aan te (laten) passen.

Indien je dat wenst, kunnen wij je daarbij uiteraard van dienst zijn.